Ik, een kind van ouders met psychische problemen


Hoi! Mijn naam is Sandra en ik ben 26 jaar. Ik ben een KOPP-kind (Kind van Ouder met Psychische Problemen), mijn moeder heeft namelijk een borderline persoonlijkheidsstoornis. Ook kampte mijn vader met psychische problemen en maakte hij toen ik 6 jaar was een einde aan zijn leven. Mijn jeugd was moeilijk want ik had nooit het gevoel dat er oog was voor mijn ontwikkeling en behoeften. Thuis was het soms onveilig door conflicten en er werd weinig naar mij omgekeken. Ondanks dat ze er fysiek waren miste ik beschikbare en liefdevolle ouders, vandaar ook de naam ‘Met zonder ouders’. Dit is altijd een aanwezig en pijnlijk thema voor mij geweest. Als gevolg van mijn jeugd heb ik zelf ook psychische klachten ontwikkeld die mij het volwassen leven soms wat lastig maken.Toch heeft het me ook sterk gemaakt en wijze levenslessen gebracht. Het hoort nu bij wie ik ben.

Werkzaamheden voor ‘Met zonder ouders’

Door mijn eigen ervaringen heb ik een enorme interesse ontwikkeld voor kinderen die opgroeien in een moeilijke thuissituatie. Niet alleen het opgroeien zelf, maar ook wat de gevolgen hiervan zijn en hoe je hiermee omgaat in je volwassen leven. Na een bachelor kinder- en jeugdpsychologie en een master maatschappelijke opvoedingsvraagstukken studeerde ik af in 2017. Sindsdien voelde ik een soort van ‘drang’ om mij te inzetten voor anderen in een soortgelijke situatie en daarom heb ik ‘Met zonder ouders’ opgezet.

Op www.metzonderouders.nl heb ik een blog waar ik schrijf over wat ik vroeger heb meegemaakt. Ook deel ik verhalen over de impact van mijn jeugd op mijn leven nu. Het gemis van ouders bijvoorbeeld, triggers, fysieke klachten of mijn eindeloze verantwoordelijkheidsgevoel… het heeft allemaal te maken met vroeger.

Daarnaast bied ik als ervaringsdeskundige en pedagoog presentaties en workshops aan, en werk ik mee aan projecten en events rondom het ‘opgroeien met ouders met psychische en/of verslavingsproblemen’. Op dit moment doe ik mijn werkzaamheden voor ‘met zonder ouders’ nog naast mijn andere werkzaamheden. Echter hoop ik binnenkort, na de toekenning van een subsidie, veel meer tijd en energie te steken in dit onderwerp! Dan kan ik mijn geluk niet op. šŸ˜‰

‘Met zonder ouders’ is ook actief op sociale media (zie kolom rechts), waar ik feiten/inzichten, events, boeken en blogs deel. Eigenlijk van alles dus om anderen te informeren, herkenning te brengen en zich gesteund te laten voelen.

De omvang, levenslange impact en complexiteit

Het aantal KOPP/KOV kinderen is enorm, bijna 580.000. Toch zal dat in aantal in werkelijkheid nog veel en veel hoger uitvallen geloof ik. Niet alle ouderlijke stoornissen zijn namelijk meegenomen en veel gezinnen bevinden zich nog in de anonimiteit. Of misschien heeft jouw ouder nooit een officiƫle diagnose gehad? Dan kun je alsnog een KOPP kind zijn.

Opvoeden wanneer je als ouder een psychisch en/of verslavingsprobleem kan een uitdaging zijn. De ouder kan vanwege de eigen problematiek het kind niet altijd de aandacht geven die het verdient. Kinderen vinden het lastig om de ouder te zien struggelen. Zij nemen dan bijvoorbeeld de ouderrol over, cijferen zichzelf weg en maken zich constant zorgen over de ouder. Deze kinderen hebben 65% kans om later zelf ook een psychische stoornis te ontwikkelen, denk bijvoorbeeld aan een depressie of angststoornis. Zo wordt het van generatie op generatie doorgegeven.

Ook je dagelijks functioneren als volwassene kan belemmerd worden door wat je hebt meegemaakt. Misschien vind je het lastig om grenzen te stellen, relaties aan te gaan, voel je verantwoordelijkheid voor zaken die eigenlijk niet bij jou horen of heb je last van fysieke klachten. Je emotionele trauma’s liggen hieraan ten grondslag, maar die zijn vaak niet zichtbaar voor anderen wat kan leiden tot onbegrip.

Daarnaast is het een heel complex onderwerp, vanwege de loyaliteit van deze kinderen naar de ouders en de schaamte waarmee het gepaard gaat. Je wilt niet de ‘vuile was buiten hangen’ want het is lastig om slecht te spreken over je ouder. Of je schaamt je voor wat er zich thuis bij jou afspeelt.

Bespreekbaar maken en bewustzijn creƫren

Met al mijn activiteiten voor ‘Met zonder ouders’ wil ik daarom het opgroeien met ouders met psychische- en of verslavingsproblemen bespreekbaar maken en bewustzijn creĆ«ren over de impact en complexiteit van het onderwerp. Ik hoop dat dit professionals, beleidsmakers, hulpverleners – en ieder ander – meer inzicht zal geven in KOPP en hen zal inspireren om de ondersteuning voor deze kinderen (en volwassenen!) te verbeteren.