Boeken

Hieronder vind je een lijst met boeken die te maken hebben met het thema ‘opgroeien met ouders met psychische en/of verslavingsproblemen’. Sommige heb ik wel gelezen, sommigen nog niet (daar wordt aan gewerkt). Het is als KOPP/KOV fijn om boeken te lezen waar je herkenning, informatie, tips en nieuwe inzichten uithaalt. Ik hoop daarom dat je wat aan deze lijst hebt. Oh, en staat jouw favoriete boek er niet tussen? Laat het mij dan weten via info@metzonderouders.nl!

Uit de kluwen (2020) – Anne van der Kaaden-Bouman

In deze autobiografie schrijft Anne over haar onveilige jeugd. Ze begrijpt jarenlang niet wat er aan de hand is thuis en dat zorgt voor veel verwarring. Door de ingewikkelde relatie met haar moeder vormt ze ook een identiteit die eigenlijk niet van haar is, iets waar ze achteraf pas inzicht in krijgt. ‘Uit de kluwen’ laat zien hoe je uiteindelijk los kunt komen van ongezonde (familie-)patronen en de weg terug kunt vinden naar jezelf. Zelf heb ik dit boek met veel bewondering gelezen. Misschien alleen al omdat je Anne, die een grote dosis zelfreflectie heeft, jarenlang volgt. Hoe de impact van een onveilige jeugd zich over de jaren ontwikkeld is voor iedereen die iets soortgelijks heeft meegemaakt erg interessant. Dat was het ook zeker voor mij. Aanrader dus!

De fontein (2016) – Els van Steijn

Het metafoor van de fontein wordt gebruikt om je familiesysteem aan te duiden. Vaak sta je (onbewust) niet op je eigen plek in je familiesysteem waardoor je op allerlei vlakken problemen kunt ervaren. Dit boek geeft inzicht in de werking van je familiesysteem en geeft je tips om wel weer op je eigen plek te gaan staan (afdalen). Zelf heb ik enorm veel aan dit boek gehad! De systemische principes die Els van Steijn noemt zijn erg toepasbaar voor KOPP/KOV. Opstijgen in de fontein door het overnemen van oneigenlijke verantwoordelijkheid bijvoorbeeld. Een belangrijke boodschap uit dit boek vind ik dat je bij de ander laat wat van hem is dat je neemt wat van jou is. Daardoor raak je geworteld en blijf je op je plek staan als het leven wat moeilijker is.

Niemandskinderen (2018) – Carolien Roodvoets

In Niemandskinderen gaat Carolien Roodvoets dieper in op welke impact het heeft om op te groeien in onveiligheid. Wat dat doet met jouw gevoelens als veiligheid, vertrouwen en zelfwaarde, en alle gedragingen en denkpatronen die daarbij komen kijken. Het boek is bedoeld voor volwassenen die worstelen met de gevolgen van een onveilige jeugd en voor therapeuten/hulpverleners die met deze groep te maken hebben. Zelf haalde ik veel waardevolle inzichten uit dit boek en vooral ook erkenning voor hoe ik mij voel en gedraag. Voor veel KOPP/KOV is dit één van hun favoriete boeken.

Risicokind of evenwichtskunstenaar? (2016) – Elize Lam

In dit boek komen naast ervaringen van KOPP/KOV, ook ervaringen van kinderen met een ouder met een beperking naar voren. Daarnaast is het boek een pleidooi voor het inzetten van het sociale netwerk bij gezinnen met een psychisch zieke of verslaafde ouder. Juist met deze informele manier van ondersteuning van bijvoorbeeld een tante, leraar of buurvrouw kan de veerkracht en het welzijn van het kind worden gestimuleerd. Ik vind het een goed boek, ook omdat ik zelf de voordelen heb ingezien van het ontvangen van sociale steun uit mijn omgeving.

Ik word wie ik ben (2019) – Ingeborg Jansen

Wat een prachtig autobiografisch boek! Ingeborg Jansen – zelf een KOPP- en pleegkind – krijgt op latere leeftijd een burn-out. Al snel komt ze er achter dat de sleutel tot heling bij haar verleden ligt, dat ze namelijk eerst moet verwerken. Ingeborg weet op een eerlijke en gedetailleerde manier haar herinneringen en gebeurtenissen van vroeger te beschrijven. Bepaalde gevoelens, waar ik nooit de woorden voor had, weet zij goed te verwoorden. Daarnaast staan er in het boek kadertjes met theoretische info dat je net even dat extra (zelf)inzicht geeft. Hier kun je het boek bestellen voor €19,95.

Ik wil jullie iets vertellen (2019) – Karen Glistrup

Het boek ‘Ik wil jullie iets vertellen’ helpt om met kinderen te praten over psychische problemen van hun ouders. Het boek is bedoeld voor jongere kinderen, kinderen van de basisschoolleeftijd, ouders en hulpverleners. Het zal het kind doen helpen begrijpen wat dit betekent en zal voor hulpverleners en ouders een handvat zijn om hier met het kind over te starten. Het gaat niet alleen in op wat angst, depressie, stress en trauma is, maar geeft ook adviezen over hoe je als ouder met het kind kunt praten over de eigen psychische problemen. Eén gesprekje is namelijk vaak niet voldoende. Dit boek heb ik zelf ook aangeschaft omdat ik me graag wil verdiepen in hoe je het gesprek aangaat met een kind. Dit boek had ik graag zelf willen hebben in mijn jeugd!

Adult children of Emotionally Immature parents’ (2015) – Lindsay C. Gibson, PsyD

Herken je het gevoel dat jouw ouders niet aan jouw emotionele behoeften konden voldoen? Of dat jouw gevoelens niet werden erkend, maar juist werden weggewuifd. Dat jíj in plaats van je ouder de volwassene was in jullie relatie. Dit boek gaat over ouders die emotioneel gezien onderontwikkeld (of afwezig) zijn. Het boek gaat in op de verschillende types emotioneel onderontwikkelde ouders en daarnaast geeft het handvatten hoe je met lastige familiesituaties omgaat en hoe je ‘verder gaat’ met de wonden uit jouw jeugd. Dit boek heb ik nog niet gelezen, maar kreeg ik wel als tip van iemand die er veel aan had gehad.

Leven met een psychisch zieke ouder (2006) – Sandra van Gameren

Dit boek is geschreven door een gezondheidspsycholoog die zelf ook veel heeft meegemaakt in haar jeugd. Wat ik juist zo interessant vind aan dit boek is dat er een tiental ervaringsverhalen in terug zijn te vinden, wat mij veel herkenning opleverde. Daarnaast gebruikt ze relevante theorieën en geeft ze handige tips over hoe je bijvoorbeeld je veerkracht kunt versterken. Gemakkelijk boek om te lezen en als je graag concrete tips of handvatten wilt zou ik deze zeker aanraden.

Koppzorgen (2017) – Judith Evelien

Koppzorgen is het boek van Judith Evelien. In haar boek beschrijft ze de impact van de gevolgen die het heeft op een kind wanneer het opgroeit met een ouder die psychisch kwetsbaar is en daarnaast ook nog gevoelig is voor depressie. Ze behandelt haar moeilijke weg naar volwassenheid en alles wat daarbij komt kijken: obstakels, worstelingen, verdriet maar juist ook liefde. Zelf heb ik het boek nog niet gelezen maar voor zover ik Judith ken van haar gastblogs voor ‘Met zonder ouders’ en haar vrijwilligerswerk bij Labyrint-In Perspectief, geloof ik dat het een prachtig boek moet zijn!

Breken met je ouders (2012) – Marloes Hospes

Dit boek met ervaringsverhalen is een bron van herkenning voor mensen met een ingewikkelde familie en biedt handvatten om de situatie te accepteren. Het eerste deel van dit boek behandelt de belangrijkste redenen om het contact te verbreken, bijvoorbeeld verslaving, parentificatie of emotionele mishandeling. In het tweede gedeelte worden de heersende gedachten over ouderschap besproken, en hoe de directe omgeving kan reageren op het verbreken van het contact. In het laatste deel worden suggesties en adviezen gegeven. Over leren omgaan met een slechte jeugd, het verbreken van het contact en aansluitend de situatie leren accepteren. Ik heb het boek zelf nog niet gelezen, maar hij staat zeker op mijn lijstje!

Ben ik nou gek? De invloed van de narcistische ouder op kind en partner (2015) – Petra Roelofsen

Binnen de muren van het gezin, laat de narcistische ouder diepe emotionele sporen achter. Het is daarom in het belang om het manipulatieve gedrag van de narcistische ouder zo snel mogelijk te herkennen en ermee aan de slag te gaan. ‘Ben ik nou gek?’ geeft informatie over de narcistische persoonlijk­heids­stoornis (NPS) en neemt je mee om inzicht te krijgen in het narcistische gedrag van de ouder. Het handboek geeft antwoord op vragen als: ‘ Wat kan je doen om los te komen uit het web van manipulaties? Hoe kan je zelf weer de regie krijgen over je eigen leven?’ Handig om rekening mee te houden: het boek is niet alleen voor kinderen van, maar ook partners van geschreven. Zelf heb ik het boek nog niet gelezen, maar het staat in de top 3 van boeken over narcisme, vandaar dat ik ‘m in deze lijst heb opgenomen. Wie weet heb jij er wat aan!

Ingrijpende jeugdervaringen en gezondheidsproblemen (2018) – Nadine Burke Harris

Alle ingrijpende jeugdervaringen – van verlies, scheiding, misbruik, opgroeien met ouders met psychische en/of verslavinsgproblemen – kunnen een blijvend effect hebben op de gezondheid. Deze ervaringen kunnen veranderingen veroorzaken in ons biologische systeem, onze reactie op stress en onze vatbaarheid voor ziekte. Ik heb dit boek in deze lijst opgenomen omdat ik gefascineerd was door haar Ted talk over ditzelfde onderwerp. In dit boek gaat zij daar verder op in. Het boek heb ik zelf nog niet gelezen, maar staat hoog op mijn lijstje! Als je interesse hebt in de relatie tussen ingrijpende jeugdervaringen en gezondheid zou ik dit boek zeker aanschaffen.